Ελλάδα και Κύπρος: μια επιχειρηματική συμμαχία με ευρωπαϊκό αποτύπωμα
Άρθρο κας Ράνιας Ακατερινάρη, Προέδρου Εκτελεστικής Επιτροπής και Αντιπροέδρου Δ.Σ. ΣΕΒ, στην ειδική έκδοση “Fortune Greece & Cyprus” του περιοδικού Fortune
Σε μια περίοδο κατά την οποία η γεωπολιτική αβεβαιότητα, οι ανατροπές στο διεθνές εμπόριο και η πίεση στην ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα διαμορφώνουν ένα νέο και απαιτητικό περιβάλλον για τις επιχειρήσεις, η σχέση Ελλάδας και Κύπρου αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία.
Οι οικονομικοί και πολιτικοί δεσμοί των δύο χωρών είναι διαχρονικά ισχυροί. Σήμερα, όμως, έχουμε την ευκαιρία να τους αξιοποιήσουμε ακόμη περισσότερο και να μετατρέψουμε την εγγύτητα, την εμπιστοσύνη και την κοινή μας ευρωπαϊκή πορεία, σε μια ακόμη πιο ουσιαστική οικονομική και επιχειρηματική συνεργασία.
Η βάση είναι ήδη ισχυρή. Η Κύπρος συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους της Ελλάδας. Το 2025 ήταν ο τρίτος εξαγωγικός προορισμός των ελληνικών προϊόντων, μετά την Ιταλία και τη Γερμανία, με τις ελληνικές εξαγωγές να φθάνουν τα 3,3 δισ. ευρώ. Παράλληλα, ελληνικές επιχειρήσεις έχουν σημαντική παρουσία στην Κύπρο, μεταξύ άλλων στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, την ενέργεια, τις κατασκευές και το λιανεμπόριο.
Η σχέση αυτή είναι αμφίδρομη. Η Ελλάδα αποτελεί μια μεγαλύτερη αγορά με σημαντικές επενδυτικές ευκαιρίες, ενώ η Κύπρος έχει εδραιωθεί ως ένα δυναμικό περιφερειακό επιχειρηματικό και χρηματοοικονομικό κέντρο, με διεθνή προσανατολισμό και ισχυρές διασυνδέσεις με την ευρύτερη περιοχή.
Από τις διμερείς σχέσεις στην ευρωπαϊκή συνεργασία
Η συνεργασία Ελλάδας και Κύπρου, όμως, δεν εξαντλείται στις διμερείς εμπορικές ροές. Έχει μια εξίσου σημαντική ευρωπαϊκή διάσταση, ιδιαίτερα σήμερα, που οι επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση λειτουργούν σε ένα δύσκολο ρυθμιστικό περιβάλλον, το οποίο επιβαρύνει την ανταγωνιστικότητά τους.
Ο ΣΕΒ και η Ομοσπονδία Εργοδοτών και Βιομηχάνων Κύπρου (ΟΕΒ) συνεργάζονται στενά, τόσο διμερώς όσο και στο πλαίσιο της BusinessEurope, για την προώθηση κοινών προτεραιοτήτων της επιχειρηματικής κοινότητας. Προτεραιοτήτων που ξεκινούν από την εμβάθυνση της Ενιαίας Αγοράς και τη δραστική μείωση της γραφειοκρατίας και του ρυθμιστικού βάρους και φτάνουν στην ενίσχυση των επενδύσεων και της καινοτομίας, στην εξασφάλιση ανταγωνιστικών τιμών ενέργειας και στη διεύρυνση των εμπορικών ευκαιριών της Ευρώπης, μέσα από νέες συμφωνίες με δυναμικές αγορές.
Συνεργαζόμαστε επίσης στενά με την ΟΕΒ στις συζητήσεις για την επενδυτική στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028–2034. Πρόκειται για αποφάσεις κορυφαίας σημασίας, καθώς θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό τις επενδυτικές δυνατότητες και τις αναπτυξιακές προτεραιότητες της Ευρώπης την επόμενη δεκαετία.
Στο πεδίο αυτό, ΣΕΒ και ΟΕΒ ενώνουμε τις δυνάμεις μας και μέσα από τη συνεργασία των εργοδοτικών οργανώσεων των εννέα μεσογειακών κρατών-μελών της Ε.Ε., το MED9. Στόχος μας είναι να αναδείξουμε πιο δυναμικά τη σημασία της Μεσογείου για την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα και να διασφαλίσουμε ότι οι ιδιαίτερες ανάγκες, αλλά και οι σημαντικές δυνατότητες των οικονομιών μας αποτυπώνονται στις μεγάλες ευρωπαϊκές αποφάσεις.
Η Κυπριακή Προεδρία και μια πιο ανταγωνιστική Ευρώπη
Σε αυτό ακριβώς το περιβάλλον, η Κυπριακή Προεδρία του Συμβουλίου της Ε.Ε. απέκτησε ιδιαίτερη βαρύτητα. Σε μια δύσκολη και αβέβαιη περίοδο για την Ευρώπη, συνέβαλε στην πρόοδο σημαντικών θεμάτων, που αφορούν άμεσα τις ευρωπαϊκές και ασφαλώς, τις ελληνικές επιχειρήσεις.
Ένα σημαντικό βήμα ήταν η υιοθέτηση, τον Απρίλιο, του οδικού χάρτη «Μία Ευρώπη, Μία Αγορά», που αποτυπώνει την πολιτική δέσμευση της ευρωπαϊκής ηγεσίας, να επιταχύνει σημαντικές πρωτοβουλίες για την ανταγωνιστικότητα και την Ενιαία Αγορά. Η Ευρώπη χρειάζεται ένα ρυθμιστικό πλαίσιο που να ανταποκρίνεται στις πραγματικές και σημερινές προκλήσεις των επιχειρήσεων, οι οποίες καλούνται να ανταγωνιστούν διεθνώς, συχνά απέναντι σε επιχειρήσεις τρίτων χωρών που λειτουργούν με διαφορετικούς όρους και κανόνες.
Σημαντική πρόοδος κατεγράφη και στις διαπραγματεύσεις για το επόμενο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο. Χαιρετίζουμε τη συμβιβαστική πρόταση της Κυπριακής Προεδρίας που διαφυλάσσει την πολιτική συνοχής από περαιτέρω περικοπές. Για εμάς, το μήνυμα είναι σαφές: η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης, δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς σύγκλιση. Χρειαζόμαστε μια Ευρώπη που επενδύει στην παραγωγική της βάση, στην καινοτομία και στις υποδομές της, χωρίς να αφήνει περιφέρειες και οικονομίες πίσω.
Την ίδια στιγμή, κατά τη διάρκεια της Κυπριακής Προεδρίας άνοιξε για πρώτη φορά σε ευρωπαϊκό επίπεδο η συζήτηση για την ενεργοποίηση του άρθρου 42.7 της Συνθήκης της Ε.Ε. και τη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής, σε περίπτωση επίθεσης εναντίον κράτους-μέλους. Η συζήτηση αυτή υπερβαίνει τα ζητήματα άμυνας. Η ασφάλεια, η οικονομική ανθεκτικότητα και η ανταγωνιστικότητα, είναι πλέον άρρηκτα συνδεδεμένες. Δεν μπορεί να υπάρξει ένα πραγματικά ελκυστικό και προβλέψιμο επιχειρηματικό περιβάλλον, χωρίς την ασφάλεια και τη σταθερότητα, που αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για επενδύσεις και ανάπτυξη.
Για την Ελλάδα, η εμπειρία της Κυπριακής Προεδρίας έχει και μια πρόσθετη σημασία, καθώς θα ακολουθήσει η Ελληνική Προεδρία το δεύτερο εξάμηνο του 2027. Η διαδοχή των δύο Προεδριών, δημιουργεί μια σημαντική ευκαιρία συνέχειας και συντονισμού, ώστε η ανταγωνιστικότητα, οι επενδύσεις, η ασφάλεια και η ισχυρότερη θέση της Μεσογείου, να παραμείνουν ψηλά στην ευρωπαϊκή ατζέντα.
Από τη γεωγραφική εγγύτητα σε μια στρατηγική οικονομική σχέση
Την ίδια στιγμή, υπάρχουν σημαντικά περιθώρια να κάνουμε περισσότερα και στο επιχειρηματικό πεδίο.
Ενέργεια, ναυτιλία και logistics, τεχνολογία και καινοτομία, τουρισμός και χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, είναι ορισμένοι μόνο από τους τομείς στους οποίους μπορούν να αναπτυχθούν νέες συνέργειες και κοινές επενδύσεις.
Για τον ΣΕΒ, στόχος είναι αυτή η δυναμική να μεταφράζεται σε συγκεκριμένες ευκαιρίες για τις επιχειρήσεις. Τον Μάρτιο του 2025, οργανώσαμε επιχειρηματική αποστολή στη Λευκωσία με 21 ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις που οδήγησε σε περισσότερες από 170 στοχευμένες Β2β συναντήσεις με κυπριακές εταιρείες. Αντίστοιχα αυτό το μήνα υποδεχόμαστε στην Αθήνα επιχειρηματική αποστολή από την Κύπρο, επιδιώκοντας να δημιουργήσουμε νέες συνεργασίες σε ένα ευρύ φάσμα κλάδων.
Αυτό είναι το μοντέλο που θέλουμε να ενισχύσουμε: θεσμική συνεργασία, που οδηγεί σε επιχειρηματική διασύνδεση και επιχειρηματική διασύνδεση που δημιουργεί επενδύσεις, εξαγωγές και ανάπτυξη.
Ταυτόχρονα, Ελλάδα και Κύπρος μπορούν να αξιοποιήσουν τη θέση τους στην Ανατολική Μεσόγειο πολύ πιο στρατηγικά. Οι δύο χώρες βρίσκονται στο σημείο, όπου συναντώνται η Ευρώπη, η Μέση Ανατολή και η Βόρεια Αφρική. Διαθέτουν σημαντικά πλεονεκτήματα στη ναυτιλία, στις μεταφορές, στην ενέργεια, στον τουρισμό και στις υπηρεσίες και έχουν αναπτύξει ισχυρές σχέσεις με αγορές της ευρύτερης περιοχής.
Η επόμενη φάση της συνεργασίας μας πρέπει, επομένως, να είναι πιο φιλόδοξη: όχι μόνο περισσότερες εμπορικές συναλλαγές μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου, αλλά μεγαλύτερη διασύνδεση των επιχειρηματικών οικοσυστημάτων μας, περισσότερες κοινές επενδύσεις και μεγαλύτερη δυνατότητα των επιχειρήσεών μας να προσεγγίζουν μαζί τρίτες αγορές.
Σε αυτή την κατεύθυνση, ο ΣΕΒ συμμετέχει ως ιδρυτικό μέλος στο Επιχειρηματικό Συμβούλιο Ινδίας–Ελλάδας–Κύπρου, μια πρωτοβουλία που ενισχύει τη διασύνδεση των επιχειρηματικών κοινοτήτων των τριών χωρών και δημιουργεί νέες προοπτικές συνεργασίας με μία από τις πλέον δυναμικές αγορές διεθνώς.
Σε έναν κόσμο στον οποίο οι οικονομικές και γεωπολιτικές ισορροπίες μεταβάλλονται γρήγορα, το μέγεθος και η ισχύς των συνεργασιών έχουν σημασία. Ελλάδα και Κύπρος έχουν ήδη την εμπιστοσύνη, τους θεσμικούς δεσμούς και την επιχειρηματική βάση.
