Διαβούλευση για την αναθεώρηση των κανόνων κρατικών ενισχύσεων σε επίπεδο ΕΕ

Κωνσταντίνος Διαμαντούρος
Μόνιμος Αντιπρόσωπος ΣΕΒ στην BusinessEurope και την ΕΕ

Άρθρο στο Μηνιαίο Ενημερωτικό Δελτίο ΣΕΒ – Ρυθμιστικό Περιβάλλον και Επιχειρήσεις –28 Φεβρουαρίου 2026

Σύμφωνα με  το άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ, τα κράτη μέλη πρέπει καταρχήν να κοινοποιούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή κάθε σχέδιο χορήγησης κρατικής ενίσχυσης για έγκριση.  Με δεδομένο ωστόσο ότι η διαδικασία αυτή μπορεί να είναι εξαιρετικά χρονοβόρα, η ΕΕ αποφάσισε το 2014 να απλοποιήσει ορισμένες διαδικασίες.  Πιο συγκεκριμένα, ο κανονισμός (ΕΕ) 651/2014 («Γενικός Απαλλακτικός Κανονισμός – ΓΑΚ») απαλλάσσει συγκεκριμένες κατηγορίες κρατικών ενισχύσεων από την απαίτηση προηγούμενης κοινοποίησης και έγκρισης από την Επιτροπή, εφόσον πληρούν ορισμένες προϋποθέσεις.

Ο ΓΑΚ έχει αποδειχθεί ένα εξαιρετικά σημαντικό εργαλείο για τα κράτη μέλη.  Χαρακτηριστικά,  το 2024,  τα κράτη μέλη ενέκριναν 6.509 μέτρα χορήγησης ενίσχυσης στο πλαίσιο του ΓΑΚ, τα οποία αντιπροσωπεύουν το 69 % του συνόλου των ενεργητικών μέτρων, σε σύγκριση με 41 % το 2014.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικαιροποίησε τον ΓΑΚ το 2023, δίνοντάς στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία για τη στήριξη τομέων που είναι καίριας σημασίας για τη μετάβαση στην κλιματική ουδετερότητα και σε μια βιομηχανία μηδενικών καθαρών εκπομπών.

Στις 25 Φεβρουαρίου 2026, στο πλαίσιο της ευθυγράμμισης των εργαλείων της ΕΕ με την Πυξίδα Ανταγωνιστικότητας και τη Συμφωνία για τη καθαρή βιομηχανία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή άνοιξε διαβούλευση  ώστε να δοθεί η δυνατότητα στα κράτη μέλη και σε όλα τα ενδιαφερόμενα πρόσωπα και οργανώσεις να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με το νέο προσχέδιο του ΓΑΚ.

Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η επανεξέταση θα επιδιώξει να μειώσει τον διοικητικό φόρτο των κρατών μελών και των επιχειρήσεων, καθώς θα δώσει στα κράτη μέλη μεγαλύτερη ευελιξία κατά τον σχεδιασμό των μέτρων στήριξης. Αυτό περιλαμβάνει την επανεξέταση των ισχυόντων κανόνων για τις κοινωνικές επιχειρήσεις, την κατάρτιση και τις ενισχύσεις για την απασχόληση, σε συνέχεια του «Σχεδίου δράσης για την κοινωνική οικονομία» (2021) και της «Ένωσης δεξιοτήτων» (2025), καθώς και την επανεξέταση των κανόνων για τις ενισχύσεις για οικονομικά προσιτή και ενεργειακά αποδοτική στέγαση. Τέλος, η πρωτοβουλία αποσκοπεί στον εξορθολογισμό του ΓΑΚ με την αντιμετώπιση των ασυνεπειών, τη βελτίωση της αναγνωσιμότητας μέσω αλλαγών στη δομή και την αποσαφήνιση των υφιστάμενων διατάξεων.

Η διαβούλευση είναι διαθέσιμη εδώ