Βασικά σημεία της τοποθέτησης του Προέδρου του ΣΕΒ, κ. Δημήτρη Δασκαλόπουλου στην εκδήλωση του Harvard Business School Club of Greece, 16/1/2012

Βασικά σημεία της τοποθέτησης
του Προέδρου του ΣΕΒ, κ. Δημήτρη Δασκαλόπουλου
στην εκδήλωση του Harvard Business School Club of Greece

με θέμα:
«Europe’s Response to the Crisis:
Economic and Political Implications for Greece»

Αθήνα, 16 Ιανουαρίου 2011

• Τρεις είναι οι προϋποθέσεις για την έξοδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την κρίση.  Πρώτον, να αποκατασταθεί η έννοια του ευρώ ως ενιαίου νομίσματος –με οποιοδήποτε μέσο.  Δεύτερον, να εκπονηθεί μια στρατηγική που θα παράγει και ανάπτυξη και σύγκλιση –καθόσον το πρόβλημα του χρέους δεν μπορεί να ξεπεραστεί χωρίς ανάπτυξη.  Τρίτον, να αναγνωριστεί ότι η τωρινή εμμονή στις πολιτικές λιτότητας για την αντιμετώπιση της κρίσης απονομιμοποιεί την Ένωση στη συνείδηση των πολιτών της.  Θέτει τους ευρωπαϊκούς λαούς απέναντι στη σκληρή πραγματικότητα της υπερχρέωσης, της λιτότητας και της ανεργίας –χωρίς απτή υπόσχεση διεξόδου.  Οι πλεονασματικές χώρες πρέπει επίσης να συνεισφέρουν το μερίδιό τους.  Η πρόσφατη προειδοποίηση του πρωθυπουργού Μάριο Μόντι δεν πρέπει να περάσει απαρατήρητη.

• Στην Ελλάδα, οι πολιτικές επιπτώσεις της κρίσης υπήρξαν ανατρεπτικές.  Το ίδιο το πολιτικό σύστημα, που επέφερε την κρίση εκτρέφοντας το πελατειακό κράτος, καλείται τώρα να κόψει τους δεσμούς με τους πελάτες του και να μειώσει δραστικά το μέγεθος και τον βαθμό παρέμβασης του κράτους στην οικονομία.  Δυστυχώς, οι έλληνες πολιτικοί, στην πλειοψηφία τους, αρκέστηκαν να παρακολουθούν το ξετύλιγμα της ελληνικής τραγωδίας, ανησυχώντας κυρίως για την επανεκλογή τους.  Υπάρχει, βέβαια, και ένας συνασπισμός κομμάτων, συνδικάτων και κρατικοδίαιτων συμφερόντων που θα προτιμούσαν να συνεχίσουν να ελέγχουν μια πτωχευμένη και υποβαθμισμένη χώρα παρά να χάσουν την εξουσία και τα προνόμιά τους.  Ακόμη και με αντίτιμο την έξοδο από το ευρώ.

• Στην πραγματικότητα, η Ελλάδα παραμένει βαθιά στο τούνελ.  Η επιτυχία του PSI δεν είναι εγγυημένη.  Αλλά, ακόμη κι αν όλα πάνε καλά με το PSI και δοθεί το νέο δάνειο, οι ευρωπαίοι εταίροι και δανειστές μας έχουν καταστήσει σαφές ότι από εδώ και στο εξής θα χρηματοδοτούν μόνον το υφιστάμενο εξωτερικό μας χρέος.  Είμαστε, λοιπόν, υποχρεωμένοι να πετύχουμε πρωτογενές πλεόνασμα μέσα από τη δραστική μείωση του όγκου και των δαπανών του κράτους, καθώς και την προώθηση των διαρθρωτικών αλλαγών.  Η νέα δανειακή σύμβαση θα προσδιορίζει επακριβώς όλα τα απαιτούμενα μέτρα προκειμένου να επιτευχθεί μόνιμη δημοσιονομική πειθαρχία και θα δεσμεύει τις κεντρικές πολιτικές δυνάμεις στον στόχο αυτό.  Δεν υπάρχει πλέον περιθώριο για οποιαδήποτε παρέκκλιση ή ολιγωρία.  Έχει έρθει η στιγμή να απαντηθεί άπαξ δια παντός στην πράξη το ερώτημα: «θέλει η Ελλάδα την Ευρώπη και θέλει η Ευρώπη την Ελλάδα;».

• Ο μοναδικός δρόμος για να αποφύγει η Ελλάδα το εφιαλτικό σενάριο της επίσημης χρεοκοπίας και της επιστροφής στη δραχμή, είναι να στηριχθεί ειλικρινά η σημερινή κυβέρνηση από τα συμβαλλόμενα κόμματα ώστε να θέσει την οικονομία, και την ίδια τη χώρα, σε τροχιά ανασυγκρότησης.  Παρά τα φαινόμενα, η υπόθεση της αλλαγής διαθέτει στέρεες κοινωνικές δυνάμεις.  Η μέχρι σήμερα σιωπηλή πλειοψηφία της κοινωνίας μας θέλει την Ελλάδα μία σύγχρονη ευρωπαϊκή χώρα.  Ο ιδιωτικός τομέας, ιδιαίτερα, διαθέτει δυνάμεις ζωντανές και ακμαίες.  Χρέος των επιχειρηματικών ταγών είναι να συμπράξουν με τους προοδευτικούς διανοούμενους, τεχνοκράτες, αλλά και πολιτικούς που είναι διατεθειμένοι να ορθωθούν ενάντια στο πελατειακό καθεστώς, προκειμένου να δημιουργήσουν ένα μεγάλο συνασπισμό κοινωνικών δυνάμεων ταγμένων στην υπόθεση της αλλαγής και της ευρωπαϊκής προοπτικής της χώρας.  Αυτός ο μεγάλος συνασπισμός πρέπει να μπορεί να εγγυηθεί το μέλλον, διαμορφώνοντας νέους συσχετισμούς στο πολιτικό σύστημα και μία νέα αντίληψη στην κοινωνία.

• Το δίλημμα για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι σαφές.  Είτε θα προχωρήσει αναγκαστικά προς τη δημιουργία μιας πραγματικής οικονομικής και πολιτικής ένωσης ή το εγχείρημα του κοινού νομίσματος θα αποτύχει και η Ένωση θα έρθει αντιμέτωπη με μια, πιθανώς καταστροφική, υπαρξιακή κρίση.  Είτε θα εμπνεύσει και πάλι τους πολίτες της για την επόμενη φάση του ευρωπαϊκού οράματος, είτε θα χάσει την υποστήριξή τους ακόμη και για τη σημερινή Ευρώπη.  Οι επιλογές της Ελλάδας είναι εξίσου σαφείς.  Είτε θα μετασχηματισθεί σε μια πραγματικά ευρωπαϊκή χώρα, σε επίπεδο θεσμών, πρακτικών και κράτους δικαίου, είτε θα βυθιστεί στην κοινωνική εξαθλίωση και το διεθνές περιθώριο.